De koers bij ons.

Het wielerseizoen is intussen alweer volop aan de gang. In de stad waar ik woon werd “de koers” altijd al hoog in het vaandel gedragen. Nu nog steeds zijn het hoogdagen wanneer een wielerwedstrijd onze stad aandoet. Zo gaat vandaag in Deinze “Nokere Koerse” van start. En op 31 maart wordt bij ons op de markt het startschot gegeven voor Gent-Wevelgem. Beide evenementen zullen alweer heel wat volk op de been brengen.

Dat was vroeger niet anders. Daarvan getuigen heel wat foto’s over de wielersport die in het stads- en museumarchief van Deinze terug te vinden zijn.
De foto bovenaan dit logje dateert van 1935 en werd genomen op de markt van Deinze, net voor de start van een belangrijke wielerwedstrijd. Vooraan in het midden, tussen de renners, staat de toenmalige burgemeester Jozef Van Risseghem. Na de tweede wereldoorlog werd hij afgezet als burgemeester wegens vermeende collaboratie met de Duitse bezetter, maar in 1954 werd hij in ere hersteld en opnieuw burgemeester van onze stad.
De renners op de foto zijn van links naar rechts : Marel Kint, Albert Hendricks, Gustaaf Daneels en Jules Lowie. Deze laatste zou later Parijs-Nice winnen en deed het ook erg goed in de Ronde van Frankrijk, maar stierf reeds op 46-jarige leeftijd.

thumb.Lucien_Buysse_2Nog langer geleden, hadden we onze eigen wielerheld Lucien Buysse die in 1926 de Ronde van Frankrijk won en wiens nagedachtenis nog steeds in eer wordt gehouden. Lucien Buysse was overigens een oom van mijn moeder en in die hoedanigheid heb ik hem nog persoonlijk gekend.

 

 

 

 

Deze foto toont de markt in Deinze in 1937, tijdens het Belgisch kampioenschap wielrennen.

belgisch kampioenschap 1937

De foto hieronder werd genomen in 1947, toen het Deinse sportkomiteit de Italiaanse wielrenner Gino Bartali ontving op het stadhuis. Gino Bartali was niet zomaar de eerste de beste wielrenner. Hij won tweemaal de Ronde van Frankrijk (in 1938 en in 1948) en éénmaal de Giro in 1946 en behaalde tijdens z’n loopbaan 168 overwinningen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog bood Bartali in het geheim hulp aan Joodse onderduikers, die zich schuil hielden in een klooster in Assisi. Volgens de Italiaanse staat was hij betrokken bij de redding van 800 Joden. Hij werd door de Duitsers opgepakt en drie maanden verhoord en gemarteld maar uiteindelijk weer vrijgelaten, zonder dat de wielrenner zijn geheim had prijs gegeven. Hij kreeg hiervoor een hoge Italiaanse onderscheiding.
Na zijn wielerloopbaan produceerde Bartali de Bartali-motorfietsen. Hij stierf in 2000 op 85-jarige leeftijd.

Bartali - Fo 4007

Alle originele foto’s komen uit de collectie van het Museum van Deinze en de Leiestreek (Mudel) en zijn digitaal ook te zien op www.erfgoedinzicht.be

Tijden veranderen.

clock-2694493_960_720Tijden veranderen. Letterlijk dan. Twee keer per jaar moeten we onze uurwerken van het zomer- naar het winteruur draaien, of omgekeerd. Dit weekend is het weer zover. We gaan met z’n allen weer een uur achteruit.
Er zijn plannen om het hele systeem af te schaffen. Eindelijk, want ik heb dat hele gedoe met die uur verwisselingen altijd al compleet zinloos gevonden.
Maar nu is er ruzie over welk uur we dan moeten aanhouden, het zomeruur of het winteruur ? Van Europa mag iedere lidstaat zelf beslissen wat ze met hun tijd gaan doen. Maar als ieder land zijn eigen ding doet en er overal een andere tijdsregeling geldt, zal op de duur niemand meer weten hoe laat het is.

Vanwaar komt toch die drang om de tijd voortdurend te manipuleren ? Vroeger gingen de mensen met de kippen op stok en was het de haan die hen ’s morgens wakker kraaide. Men leefde toen op het ritme van de natuur. Dat is iets wat wij, moderne mensen, hebben verleerd.

Zulte 033 (2)

Het vlas aan de Leie. (1/2)

Van oudsher wordt er aan de Leie vlas geteeld en bewerkt. Sedert 2500 jaar V.C. is het vlas onafgebroken aanwezig in de Leiestreek. De naam België zou zelfs zijn afgeleid van het Keltische woord voor vlas : belc’h. Maar pas omstreeks 1829 brak de échte gouden tijd aan voor de vlasboeren langs de Leie, toen de Engelsen op de vlasmarkt verschenen. Zij noemden de Leie de “Golden river”, een bijnaam die de Leie nu nog steeds met zich meedraagt.

 

 

Grammene 2 004

Voor de Engelse “botekopers” (lieden die het vlas opkochten om het daarna door te verkopen aan de spinnerijen) was de Leie dan ook een ware goudmijn. Er waren immers niet zoveel rivieren waarin het roten van vlas was toegestaan. Bovendien had de Leie alle kwaliteiten tot optimaal roten. Het trage debiet van de rivier zorgde ervoor dat de rootbacteriën niet werden weggespoeld door een te sterke stroming, terwijl de afbraakstoffen toch voldoende werden afgevoerd. Daarenboven was het water van de Leie arm aan kalk en ijzer, waardoor de vlasvezel zacht en roestvrij bleef.

browse (1)

Vlasroterij in de Leie omstreeks 1900

Maar het roten in de Leie zorgde voor een stinkende, vervuilde rivier.  Reeds in de middeleeuwen werd het roten in de Leie met regelmaat verboden omwille van de massale vissterfte. In de 19de eeuw was het vooral de rijke burgerij die protesteerde tegen de ondraaglijke stank van de rivier.
Het roten van vlas maakte van de Leie een dode rivier. Omstreeks 1930 was de toestand van de Leie zo erg dat er hoogdringend naar een oplossing moest worden gezocht. Op deze manier kon het echt niet meer verder.

DSC_4070

(wordt vervolgd)

Mijn pastoorsfiets.

Sinds kort ben ik de trotse bezitter van een elektrische fiets. Ik had amper nog een fiets bestegen, nadat ik vier jaar geleden een zware ingreep aan mijn ruggenwervels had ondergaan. Dat kwam omdat ik met dat ding amper nog vooruit kwam. De lichtste helling of het kleinste zuchtje tegenwind was al genoeg om mij tot stilstand te brengen. Fysiotherapie, noch medicijnen konden mij de nodige weerstand bieden om alle tegenwerkende elementen, waar een fietser mee te maken krijgt, te trotseren.
Maar nu kan dat dus allemaal worden verholpen door middel van een fikse batterij en een elektrische motor. Lang leve de technologie !
Fietsen is overigens weer hip en trendy. In onze stad worden fietspaden en fietssnelwegen aangelegd dat het een lieve lust is. Onze burgemeester maakt er zelfs een erezaak van. Ik denk dat hij de geschiedenis wil ingaan als de man die zijn stad leerde fietsen.
Hoe dan ook, de fiets is alom tegenwoordig in onze stad. Aan het museum waar ik als vrijwilliger werk bijvoorbeeld, arriveren vaak bezoekersgroepen ~ doorgaans zijn dat mensen die lid zijn van één of andere culturele vereniging ~ per fiets. Vroeger werden deze lieden steevast met de bus gebracht ofwel kwamen zij in een autokaravaan de parking opgereden. Maar nu niet meer (zie foto boven). De gloriedagen van koning auto zijn geteld. Weg zijn de files en de stinkende uitlaatgassen. Als je mee wil zijn met je tijd dan rij je voortaan met de fiets.
Ik kon dus niet achterblijven. Ik was bovendien toe aan wat meer beweging. Ik liet het de laatste tijd op dat vlak iets teveel op z’n beloop en had daarvoor al een standje gekregen van mijn huisarts. Vandaar dus een nieuwe fiets.
Hoe mijn fiets eruit ziet ? Het is een damesfiets ~ je ziet wel vaker oude mannen zoals ik op een damesfiets rijden ~ en hij is zwart. Mijn fiets ziet er vreselijk ouderwets uit. Het is er ééntje zoals de fietsen waar vroeger de pastoors mee over de weg hobbelden. Alleen is mijn fiets voorzien van allerhande moderne snufjes waar Pastoor Munte of Kapelaan Odekerke stikjaloers op zouden geweest zijn.

Een plastieken walvis.

DSC_0023

Een levensgrote walvis van plastic duikt op in het water van de Spiegelrei bij het standbeeld van Jan van Eyk in Brugge. Met het 12 meter hoge werk, dat de naam Skyscraper heeft gekregen, wil StudioKCA uit Brooklyn aandacht vragen voor het plastic afval in de zee.

DSC_0020

Door de winden en de zeestromingen spoelt een groot deel van de enorme hoeveelheid troep in de wereldzeeën aan op de exotische stranden van Hawaii. Daar verzamelde men op amper zeven dagen tijd vijf ton plastic om deze walvis mee te construeren. Via crowdfunding is vervolgens geld ingezameld om het plastic afval duurzaam naar Brugge te vervoeren.
Momenteel drijft nog steeds zo’n 150 miljoen ton aan rotzooi in onze oceanen, voldoende om nog 30 miljoen van deze plastic walvissen te bouwen.

DSC_0026

Het kunstwerk kadert in de tweede triënnale die in Brugge loopt onder de naam “Liquid City”. De walvis is nog te bekijken tot 16 september.

DSC_0051

Zwerfvuil.

Onze stad gaat opnieuw in de aanval tegen het zwerfvuil. Op het Rheinbachplein heeft men een container en een aantal ijzeren hekkens geplaatst met daaraan sensibiliseringsborden bevestigd. Er staat ook een soort kast waarin troep is tentoon gesteld dat men lang de oevers van de Leie  heeft gevonden.

DSC_0001

DSC_0002

Ook de koeien krijgen bijzondere aandacht. Blijkbaar worden er op de weiden en meersen langs de Leie jaarlijks talrijke koeien ziek door zwerfvuil dat in hun maag is terecht gekomen.

DSC_0004

DSC_0005

Op 29 juni organiseert de stad een grote zwerfvuil-opruimactie. Daarnaast zal er beroep worden gedaan op “bermmeesters”, vrijwilligers die het stadsbestuur ondersteuning bieden in de strijd tegen het zwerfvuil.
Wie betrapt wordt op sluikstorten mag zich overigens aan een fikse boete verwachten.